Sual
:
-1- ila ahir. cümlesi,
-2- cümlesine ceza olduğuna nazaran, aralarında lüzum lazımdır. Halbuki lüzum görünmüyor?
Cevap
: Melaike arzın müekkelleri bulundukları cihetle, arz, onların idaresinde olur. Bu itibarla, insanların arza halife kılınması hakkında melaikenin fikirlerini izhar etmek lüzumu vardır.
-3- tabirleri, mukavele ve muhavere şeklinde müşavere üslubunu insanlara öğretmek içindir. Yoksa Cenab-ı Hak, müşavereden münezzehtir. Melaikenin
-4- ile yaptıkları istifhamdan maksat,
’e itiraz,
’i inkar etmek değildir. Çünkü Cenab-ı Hakkın fiillerine itiraz etmeye ismetleri manidir. Ancak
’in sebebi mahfi olduğundan, taaccüple sebep ve hikmetini sormuşlardır.
tabirinden anlaşılıyor ki, insanın ahvali, vaziyetleri ne tabiatın iktizasıdır ve ne de fıtratın icabıdır; ancak bir cailin ca’li iledir.
Sual
-5- Mesafe pek kısa olduğu halde, ikinci
’nin zikrine ne ihtiyaç vardır?
Cevap
: Birinci
ile beşerin bir ruh gibi arza nüfuz etmesiyle arzı ihya etmesine; ikinci
ise, beşerin fesadı dahi Azrail gibi arzın kalbine kadar pençesini sokup arzı imatesine işarettir. Demek beşer, bir taraftan arzın şifası için bir ilaç iken, diğer taraftan ölümünü intaç eden bir zehirdir.
-6- Beşerden kinayedir. Kinayenin tasrihe sebeb-i tercihi: Melaikenin maksadı, beşerin şahsiyeti olmayıp, ancak kendilerine sakil, ağır gelen bir mahlukun Allah’a isyan etmesine işarettir.
1 Yaratacak mısın? dediler.
2 Hani, demişti...
3 Dediler-dedi.
4 Yaratacak mısın?
5 Onda.
6 Kimse.